en حاکمیت اخلاقی و حقوقی در پژوهش های تغذیه : یک مرور روایتی عمومى General <h2><b>چکیده</b></h2> <p></p> <p><b>مقدمه:</b> در پژوهش‌های بالینی که بر روی تأثیر رژیم‌های غذایی انجام می‌شود، استفاده از نمونه‌های زیستی (مانند خون و بزاق) برای بررسی تغییرات متابولیسم و میکروبیوم رایج شده است. با این حال، این عمل نگرانی‌های اخلاقی و حقوقی پیچیده‌ای را به همراه دارد.</p> <p><b>هدف:</b> هدف از این مقاله، بررسی نحوه استفاده از نمونه‌های زیستی در تحقیقات تغذیه‌ای از طریق تحلیل دیدگاه‌های اخلاقی، تفاوت‌های قانونی و چالش‌های حاکمیتی است. تمرکز اصلی ما بر استقلال فرد، حق مالکیت داده‌ها و رعایت مسائل فرهنگی است.</p> <p><b>روش‌ها:</b> ما ۶۱ منبع مختلف از جمله قوانین اخلاقی تاریخی، دستورالعمل‌های بین‌المللی (مانند GDPR، Common Rule، و CIOMS)، و مقالات پژوهشی در زمینه رضایت‌گیری، پایبندی شرکت‌کنندگان و عملکرد بیوبانک‌ها را مورد مطالعه قرار دادیم.</p> <p><b>یافته‌ها:</b> نتایج نشان می‌دهد که اصول کلاسیک اخلاقی (نورنبرگ، هلسینکی، بلمونت) با وجود تأکید بر رضایت آگاهانه و عدالت، به طور کامل به مسائلی مانند مشکلات بلندمدت، تفاوت‌های فرهنگی در تصمیم‌گیری و حفظ حریم خصوصی ژنتیکی نمی‌پردازند. همچنین، تفاوت در قوانین بین‌المللی مانع از همکاری‌های جهانی می‌شود، به‌ویژه برای کشورهای با درآمد کم و متوسط. علاوه بر این، پژوهش‌های بلندمدت در زمینه تغذیه با میزان مشارکت پایین (حدود ۵۰-۷۰%) و ریزش زیاد (تا ۶۸.۵%) روبرو هستند؛ با این حال، استفاده از رضایت پویا و رویکردهای متناسب با فرهنگ می‌تواند این میزان مشارکت را تا ۲۵-۳۰% افزایش دهد.</p> <p><b>نتیجه‌گیری:</b> مدل‌های کنونی حاکمیت در تحقیقات، منفعت پژوهش را بر حقوق فردی ترجیح می‌دهند. ما پیشنهاد می‌کنیم که یک چارچوب مبتنی بر حقوق که بر رضایت پویا، تقسیم عادلانه منافع و یکسان‌سازی قوانین بین‌المللی تمرکز دارد، می‌تواند به افزایش اعتماد، حفاظت از افراد آسیب‌پذیر و ارتقاء اعتبار اخلاقی تحقیقات تغذیه کمک کند.</p> Clinical trials of diets increasingly use human biospecimens (e.g., blood, saliva) to assess end points related to metabolism and microbiome; however, the collection, storage, and use of such biospecimens raise complex ethical and legal challenges To examine biospecimen usage in nutrition science through research into moral views, legal disparities, and issues of governance. Special emphasis is given to subject autonomy, data proprietorship, and culturally competent practices. We examined a total of 61 sources, such as historical ethics codes, international guidelines (e.g., GDPR, U.S. Common Rule, CIOMS), empirical literature on consent models, compliance, and biobanking practices. Although classical models (Nuremberg, Helsinki, Belmont) heavily stress informed consent and justice, they don&#39;t adequately cover long-term burdens or cross-cultural decision-making, or genetic confidentiality. Variable globalization of regulatory authorities hinders collaboration, especially for LMICs. Long-term nutrition interventions have low compliance (&sim;50&ndash;70%) with high attrition (up to 68.5%), but dynamic consent and culturally specific interventions increase compliance by 25&ndash;30%. Current governance models prioritize research utility over individual rights. A rights-based framework, emphasizing dynamic consent, fair benefit-sharing, and harmonized international norms, can enhance trust, protect vulnerable groups, and increase the moral integrity of diet research. تحقیقات تغذیه, نمونه‌های زیستی انسانی, رضایت آگاهانه, حاکمیت اخلاقی, خودمختاری شرکت‌کننده Nutrition research, Human biospecimens, informed consent, Ethical governance, participant autonomy 48 58 http://jrhms.thums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-162-2&slc_lang=en&sid=1 Mohammadmehdi Pouladi thepouladi@outlook.com 10031947532846001227 10031947532846001227 No Department of Humanities, Bushehr Branch, Islamic Azad University, Bushehr, Iran Ali Keshavarz alikeshavarz628@gmail.com 10031947532846001228 10031947532846001228 Yes Department of Nutrition, School of Allied Medical Sciences, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran Habib Mortazavi Poor habibmortazavipoor@gmail.com 10031947532846001229 10031947532846001229 No Department of Humanities, Bushehr Branch, Islamic Azad University, Bushehr, Iran